Vincent van Stipdonk

De staat van de democratie in Nederland is al lang onderwerp van discussie. Over de landelijke democratie is veel bekend, over de lokale veel minder. Voor het ministerie van BZK heb ik – samen met Klaartje Peters en Peter Castenmiller – in korte tijd verkend welke kennis beschikbaar is over de lokale democratie.

Dat resulteerde in het rapport ‘Verkenning lokale democratie’. BZK gaat dit rapport gebruiken om kennislacunes te dichten en een verdere inhoudelijke discussie over de lokale democratie te starten. Op 16 oktober organiseert BZK daartoe de eerste expertmeeting.

Hoe versnellen we de doe-democratie?
Rond die vraag kwamen eind mei 70 mensen bijeen in Zaanstad. Ik schreef een impressie van de leuke en leerzame ontmoetingen, met als motto ‘Doe maar gewoon!’. Frank Los maakte de tekeningen en Edith van Leeuwen de foto’s.
Doe maar gewoon!

De mensen van het Schadefonds Geweldsmisdrijven zijn anders gaan werken. Zij stoppen meer van zichzelf in hun werk en maken direct contact met mensen die groot leed is aangedaan. Mijn artikel over dit mooie voorbeeld van de informele aanpak is nu online:

http://prettigcontactmetdeoverheid.nl/bellen-met-slachtoffers-van-geweldsmisdrijven-het-leren-gaat-twee-kanten-op-0

Voor Bestuurswetenschappen interviewde ik Winsemius. Regelmatig zei hij: ‘Daar heb ik niet over nagedacht’. Pas na de derde keer bedacht ik dat het zijn antwoord was op vragen waarop hij geen antwoord wilde geven.

Het werd (toch) een mooi gesprek over vonken, de Tachtigjarige oorlog en een deurknop van de HEMA: Interview Pieter Winsemius

Steeds meer mensen gebruiken No-cure-no-pay-bureaus om bezwaar te maken tegen hun WOZ-beschikking. Die bureaus verdienen geld doordat gemeenten proceskosten-vergoedingen moeten betalen als het bezwaar gegrond wordt verklaard. Daardoor stijgen de kosten voor de uitvoering van de WOZ fors. Gemeenten zijn niet blij met deze bureaus. Veel gemeenten proberen de bureaus dan ook tegen te werken, maar de gemeente Zaanstad werkt sinds 2011 constructief met ze samen in een informele aanpak.

Ik sprak hierover met een stafjurist, een afdelingshoofd, een directeur en een wethouder in Zaanstad. Dat resulteerde in het artikel “Geen bezwaar tegen No-cure-no-pay”, dat binnenkort verschijnt in de pionierskrant Prettig Contact met de Overheid, en dan ook hier is te downloaden.

Voor het ministerie van BZK schreef ik een brochure over het Schadefonds Geweldsmisdrijven.

Het Schadefonds Geweldsmisdrijven is anders gaan werken. Tegenwoordig worden slachtoffers van geweldsmisdrijven die een financiële tegemoetkoming aanvragen standaard gebeld door de jurist die hun aanvraag moet beoordelen. Hierdoor wordt het werk leuker en beter. De juristen maken direct contact met mensen die groot leed is aangedaan. Slachtoffers voelen zich gehoord en erkend door de overheid.

Met de directeur, drie medewerkers en de externe begeleider voerde ik mooie open gesprekken, over hoe mensen en organisaties kunnen veranderen en vooral over hoe je op professionele wijze persoonlijk contact legt met mensen die iets vreselijks meemaakten. Op basis daarvan schreef ik de Brochure Schadefonds Geweldsmisdrijven, die op 25 september is gepresenteerd op het jubileumcongres van het BZK-project ‘Prettig contact met de overheid’.

Het komt (steeds vaker) voor dat burgers en instellingen niet meer wachten op politieke besluiten, maar zelf maatschappelijke kwesties oplossen (onderhoud speeltuinen, groen, lokale voorzieningen). Dit wordt wel de Doe-democratie genoemd: een vorm van meebeslissen van burgers door simpelweg te doen, met of zonder overheid.

Van maart tot juni was ik in opdracht van BZK penvoerder van de kabinetssnota over de Doe-democratie. De hoofdstukken heb ik genoemd naar romans van Franz Kafka

U kunt de kabinetsnota hier downloaden:
http://www.rijksoverheid.nl/documenten-en-publicaties/publicaties/2013/07/09/kabinetsnota-doe-democratie.html

Sinds begin dit jaar werk ik 2 dagen per week als projectleider ad interim voor de Randstedelijke Rekenkamer. Ik begeleid er een vervolgonderzoek naar het Groene Hart.

In 2009 onderzocht de Randstedelijke Rekenkamer het Groene Hart-beleid van de provincies Noord-Holland, Utrecht en Zuid-Holland en formuleerde daarbij aanbevelingen om dat beleid (nog) beter uit te werken. Met een vervolgonderzoek gaan we na hoe daaraan gevolg is gegeven.

Sinds 10-10-10 zijn de eilanden Bonaire, Sint Eustatius en Saba bijzondere gemeenten van Nederland. Voor het ministerie van BZK onderzoek ik of en hoe hun taken eenvoudiger gemaakt kunnen worden. Ingewikkeld en erg interessant!

Daartoe ben ik nu druk doende met interviews, brainstorms en het bestuderen van taken en wetten. Jammer genoeg is een bezoek aan de eilanden geen deel van het onderzoek: de eilanden worden betrokken via (onder meer) videoconferenties…
Nog voor de zomer volgt het advies.

Toen ik merkte dat ik mij ergerde aan al die politici die ‘een verhaal’ zoeken, schreef ik er een column over in Bestuurswetenschappen: Het verhaal gaat – column BW 2012-6